22 ага: различия между версиями

5281 байт добавлено ,  9 лет назад
нет описания правки
и (Bot: Migrating 147 interwiki links, now provided by Wikidata on d:q2581 (translate me))
Нет описания правки
== Пайрем-влак ==
 
== Лӱмгече ==
 
 
 
 
== Лӱмгече ==
Ага тылзын коло кокымшо кечынже Николай, Северин, Эмилия–влакын лӱм кечышт.
== Мо лийын ==
''Тыгак ончо: [[:Категорий:22 Ага Мо лийын]]''
* Ага тылзын 22 да 23 кечынже [[1798]] ийыште Павел Первый кугыжа [[Курыкмарий кундем]]ыш толын коштын – [[Козьмодемьянск]]ыште да [[Виловат]]ыште лийын.
 
* [[1856]] ийыште Третьяков галерейым негызлыме.
* [[1892]] ийыште пӱй эрыктыме пастылан тюбикым шонен луктыныт.
* [[1911]] ийыште [[Бельгий]]ыште кинолог-влакын федерацийыштым почыныт.
* [[1940]] ийыште Социалистик Паша Герой чап лӱмлан медальым пеҥгыдемдыме.
== Кӧ шочын ==
''Тыгак ончо: [[:Категорий:22 Ага Кӧ шочын]]''
* [[1930]] — [[Зиновий Васильевич Учаев]], туныктыш да шанче пашаеҥ, Марий Элын сулло туныктыш пашаеҥже шочын. Паша корныжо [[1944]]-ше ийыштак тӱҥалын: тунам тудо шочмо [[Юлсер кундем]] Учимсола школын кумшо классын туныктышыжо лийын. Институт деч вара [[Марий шанче да шымлыше институт]]ышто, умбакыже «Марий коммуна» газет редакцийыште тыршен. [[Тарту]] университетыште диссертацийым аралымек, Тюмень областьысе Ишим пединститутышто руш йылмым туныктен. Но 1973-шо ийыште шочмо кундемышкыже пӧртылын да [[Марий кугыжаныш университет]]ыште пашам ышташ тӱҥалын – [[марий йылме]] кафедрын профессоржо марте шуын. Тудын пашаштыже марий йылмым шымлымашыже кугу верым налын шога: 100 наре шанче пашам, 10 монографийым возен.
* [[1930]] — [[З. В. Учаев]], ученый-йылмызе.
* [[????]] — Владислав Максимович Зотин, Марий Элын икымше президентше. Москосо ял озанлык инженер институтым тунем пытарымек, [[Поранча кундем]] ял озанлык виктемын тӱҥ инженержылан пашам ышташ тӱҥалын. Умбакыже паша корныжо [[Кужэҥер кундем|Куженер]] да [[Юлсер кундем]]ласе комитетлаште шуйнен. А [[[1991]]-ше ийыште Владислав Максимовичым республикын президентшылан сайленыт. 5 ий пашам ыштыме жапыштыже тудо кучем реформым эртарен: тиде реформа Россий элыштына икымше лийын.
 
* [[1964]] — Оксана Викторовна Кулишова, шанче-историк. [[Йошкар-Ола]]ште шочын. Кӱшыл шинчымашым [[Марий кугыжаныш университет]]ыште налын да шке паша корныжымат лач тыште муын. Историй кафедрын доцентше, кок ий историй да филологий факультет деканын алмаштышыже лийын. Тӱҥ шотышто тудо Греций элын мифологийжым да йӱлажым шымлен: 30 утла шанче пашам возен. Историй наука доктор. Кызыт [[Санкт-Петербург]]ысо университетыште пашам ышта.
* [[1975]] — Алевтина Михайловна Иванова, [[спорт]]сменка. [[Юлсер кундем]] Бизюргуб ялыште шочын. [[1996]]-шо ийыште тудо Марий Элысе спорт министерствыште тренерлан тыршаш тӱҥалын: тунемшыже-влак кокла гыч шукынжо чемпион лӱмымат налыныт. Алевтина Михайловна шкежат [[Прага]], [[Нагано]], [[Гонолулу]] оласе марафонлаште сеҥыше да призёр радамыш лектын. Куштылго атлетик кросс дене Российын чемпионкыжо лӱмым нумалеш. Но тидын деч посна тале спортсменка мыланна [[Россий спорт мастер]] семын палыме.
== Кӧ колен ==
''Тыгак ончо: [[:Категорий:22 Ага Кӧ колен]]''
 
== Калык пале ==
* '''Шнуй Николай Угодникым шарныме кече'''. Тиде кече деч вара вольыкым ончымо шотышто тургыжланымым чарненыт: вольык теммеш кочкеш, ушкалат нугыдо шӧрым пуа. Тиде кечын йӱр йӱреш гын – сай кинде лектышлан.
* Марий калык тиде жапыште тыгай калык палым эскерен: эрдене эрак тӱтыра шарлен гын, шудо ӱмбак вочшо тӱтыра дене але, вес семынже, лупс дене мушкылташ кулеш улмаш.
 
{{commonscat|22 May}}
5212

правок