Тӱҥ менюм почаш

Википедий β

Сӱрем
Шч Кш Вр Из Кг Шм Рш
          1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31            
2017 ий

9 Сӱрем — григориан кечышот почеш идалыкын 190-ше (кужемдыме ийлаште 191) кечыже. Идалык пытыме марте 175 кече кодеш.

Вуйлымаш

Пайрем-влакТӧрлаташ

ЛӱмгечеТӧрлаташ

  • Танле (православный) лӱм-влак: Давид, Дионисий (Денис), Иван, Тихон, Павел
  • Католик лӱм-влак: Вероника, Зенон.

Мо лийынТӧрлаташ

Тыгак ончо: Категорий:9 Сӱрем Мо лийын

  • 1791 ий — руш-войска-влак Мачинский кучедалмаште турок-влакым кырен шалатеныт.
  • 1877 ий — Уимблдонышто икымше теннис турнир эртен.

Марий тӱняштеТӧрлаташ

  • 1992 ий — Марий АССР-ын Кӱшыл Погынжо Республикын чапмурыж нерген постановленийым пеҥгыдемден.

Кӧ шочынТӧрлаташ

Тыгак ончо: Категорий:9 Сӱрем Кӧ шочын

  • 1932 ий — Вадим Иванович Охотин, марий прозаик.
  • 1946 ий — Вениамин Гурьевич Кусуткин, озанлык вуйлатыше, Марий Эл Республикын сулло рационализаторжо. Ончыч шочмо Курыкмарий кундемысе ял озанлык кучемыште инженерлан тыршен. Вара колхоз председатель, почмо акционер ушем вуйлатыше лийын. 4 изобретенийын авторжо. Экономике академийын академикше.
  • 1954 ий — Сергей Павлович Домрачев, Марий АССР-ын илыш коммунал озанлыкын сулло пашаенже. Тиде уста вуйлатышын паша корныжо У Торъялысе водоканал предприятий дене кылдалтын. Район кӧргысӧ муниципал пашаште Сергей Павлович кугу пагалымашым сулен. У Торъял районысо погынын 4-ше да 5-ше созыв-влакын депутатше. Россий Федерацийысе илыш коммунал озанлыкын почётан пашаеҥже.
  • 1960 ий — Рудольф Антонович Григорьев, ял озанлык вуйлатыше да мер пашаеҥ. 25 ий утла ончычак уста специалист шочмо Юлсер кундемысе «Москва» колхозышто тыршаш тӱҥалын. 1994-ше ий гыч вуйлатышыже лийын да кызытат тиде сомылымак шуктен шога. Районысо погынын депутатше.
  • 1956 ий — Василий Васильевич Блинов, чоҥышо да администраций вуйлатыше. Паша корныжо У Торъял кундемысе корно чоҥымо ушем дене кылдалтын. Тиде пашаште кыртмен тыршымыжлан Василий Васильевичым сулло чоҥышо лӱм дене палемденыт. 2007-ше ий гыч тудо У Торъял кундемысе администрацийын вуйлатышыже.
  • 1959 ий — Татьяна Николаевна Степанова, калыкыште Морко Таня семын палыме, тӱвыра пашаеҥ, Марий Эл Республикысе тӱвыран сулло пашаеҥже. Морко кундем Изи Шӱргӧ ялыште шочын. 1997-ше ий гыч калык усталык рӱдерыште администраторлан пашам тыршен ышта.
  • 1986 ий — Ольга Евгеньевна Петрова, спортсменка, футболист. Морко посёлкышто шочын. 9 ияш годымжак Ольга футбол дек шӱмаҥын да рвезе-влак командыште модаш тунемын. 9-ше класс деч вара тудо Рязаньысе командыште модаш тӱҥалын, шуаралтын. Россий кубокын ший призёржо да сеҥышыже. Российын самырык сборныйыштыже модмыж дене Европысо чемпионатын сеҥышыже радамыш лектын. Россий спорт мастер.

Кӧ коленТӧрлаташ

Калык палеТӧрлаташ

  • Православийыште таче Давидым шарналтат. Тиде кечын изимӧрым, снегым погеныт да телылан ямдыленыт. Эсогыл, лышташыжым телылан лӱмын коштеныт, а вара чайым шолтен йӱыныт.
  • Марий калык саскан да шудын эмлыме вийжылан моткоч ӱшана. Моло калык дене таҥастарымаште фитотерапий марий-влак коклаште эн кумдан кучылталтеш. Таче гын вис-вис да шӧршудо нерген посна каласыме шуэш: нелын сусыргымо да шӱй погынымо годым шӧршудо але вис-вис гыч ямдылыме вартышым йыгеныт. Но кеч-могай саскам але шудым еҥ шинча деч тоен араленыт. Тиде кечын игечымат эскерыныт. Йӱр йуреш гын, сентябрь марте ночко лиеш. Ояр гын, лишыл шым арня сай игече озаланаш тӱҥалеш.